Alpkan Koç
Böylece ülkenin en büyük akaryakıt dağıtım şirketlerinden üçü, küresel petrol ve rafineri ürünlerindeki yükselişin pompaya yansımasını sınırlamak için doğrudan fiyatlara müdahale etmiş olacak.
Benzin 1,99 Euro, motorin 2,19 Euro
İlk büyük adım Eni’den geldi. Şirket, Enilive istasyonlarında benzinin litre fiyatını 1,99 Euro, motorinin fiyatını ise 2,19 Euro ile sınırlandırdı. Eni’ye göre belirlenen fiyatlar uygulamanın açıklandığı dönemdeki ülke ortalamasının yaklaşık 17 euro sent altında bulunuyor.
Uygulama ilk aşamada 30 gün sürecek. Piyasa koşulları ve yakıt tedarikindeki gelişmelere bağlı olarak fiyat tavanının yıl sonuna kadar uzatılması da mümkün olacak.
SOCAR da aynı fiyatlara indi. Eni’nin ardından Azerbaycan devlet enerji şirketi SOCAR da İtalya’daki Italiana Petroli ağı üzerinden fiyat sınırlamasına katıldı. Şirket uygulamayı ilk etapta belirli istasyonlarda başlatırken benzin ve motorinde Eni’nin belirlediği seviyelerle aynı fiyatları uygulamaya başladı.
Eni ile SOCAR’ın kontrol ettiği istasyonlar birlikte değerlendirildiğinde iki şirket İtalya’daki akaryakıt satış ağının yüzde 40’tan fazlasını temsil ediyor.
Q8 de fiyat tavanına katılıyor
Son adım Kuwait Petroleum’un Q8 markasından geldi. Q8’in de 1 Ekim’den itibaren geçici fiyat sınırlamasına katılması bekleniyor. Şirketin uygulayacağı kesin benzin ve motorin tavanı henüz açıklanmadı.
Q8, yaklaşık 2 bin 900 istasyonluk ağıyla İtalya’nın en büyük akaryakıt dağıtım şirketlerinden biri konumunda. Üç büyük şirketin aynı yönde hareket etmesi, birkaç gün önce tek şirketle başlayan fiyat müdahalesini sektör çapında bir uygulamaya dönüştürme potansiyeli taşıyor.
Akaryakıtta 2 Euro sınırı yeniden gündemde
İtalya’da yükselen petrol ve rafine ürün fiyatları son aylarda pompa fiyatlarını hızla yukarı çekti.
Özellikle motorin fiyatları bazı otoyol istasyonlarında litre başına 2,5 Euro’ya yaklaşırken, 2 Euro seviyesi benzin ve motorin için yeniden kritik psikolojik eşik haline geldi.
Yüksek akaryakıt maliyetleri yalnız otomobil kullanıcılarını değil, taşımacılık, tarım ve üretim sektörlerini de doğrudan etkiliyor. Eni, Avrupa’da son 15 yılda yaklaşık 30 rafinerinin kapanmasının ve uluslararası pazarda rafine ürün arzının daralmasının fiyatları artıran temel unsurlardan biri olduğunu belirtiyor.
Şirketlerin önünde vergi riski de var
Fiyat tavanı adımlarının arkasında yalnız tüketici baskısı bulunmuyor. İtalya’da enerji şirketlerinin yüksek fiyatlardan elde ettiği kazançlara yönelik ilave vergi seçeneği de tartışılıyor.
Şirketlerin pompa fiyatlarını kendi imkânlarıyla sınırlaması, kamunun yeni bir vergi düzenlemesine başvurma ihtimalini azaltabilecek bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Ancak mevcut uygulamanın ülke genelindeki ortalama fiyatları ne ölçüde aşağı çekeceği henüz net değil.
İlk fiyat indirimlerinin bazı istasyonlarda yoğun talep ve uzun araç kuyrukları oluşturması ise tüketicinin daha düşük fiyatlara ne kadar hızlı tepki verdiğini gösterdi.
